آموزش تبدیل شماره کارت به شبا برای تمامی بانک ها

بانک‌ها برای هر حساب 3 شناسه‌ی متفاوت تعریف می‌کنند. این شناسه‌ها عبارتند از شماره حساب، شماره کارت و شماره شبا. هرکدام از این شناسه‌ها کاربرد خودشان را دارند. برای مثال در انتقال وجه پایا یا ساتنا باید از شماره شبا استفاده کنید. معمولاً مردم با شماره کارت کار می‌کنند. حتی خیلی از مردم شماره کارت خودشان را از حفظ هستند. ولی وقتی صحبت از شماره شبا می‌شود، کسی این شناسه‌ی 26 رقمی را حفظ نیست. حتی خیلی‌ها خبر ندارند که حسابشان یک شناسه شبا هم دارد. در مواقعی که به شماره کارت دسترسی دارید، می‌توانید با روش‌های مختلفی سراغ تبدیل شماره کارت به شبا بروید. در جدول زیر می‌توانید با این روش‌ها آشنا شوید. در ادامه به بررسی هرکدام از این روش‌ها می‌پردازیم.

در ادامه به آموزش هرکدام از روش‌های بالا می‌پردازیم.

1. استفاده از سایت‌ها و پلتفرم‌های آنلاین

سامانه‌ها و پلتفرم‌های آنلاینی که تاییدیه‌ی بانک مرکزی را دارند، بهترین و سریع‌ترین گزینه برای تبدیل شماره کارت به شبا هستند. این پلتفرم‌ها به طور مستقیم استعلام شماره شبا را از بانک مرکزی دریافت می‌کنند. درنتیجه می‌توانند خیلی سریع و راحت شماره شبای حساب را در اختیارتان قرار دهند.

در این پلتفرم‌ها جهت تبدیل شماره کارت به شبا کافی است شماره کارت مدنظرتان را وارد کرده و روی دکمه‌ی دریافت شبا کلیک کنید. هزینه کارمزد چنین سرویسی در اپلیکیشن‌ها و پلتفرم‌های مختلف معمولاً بین 5 تا 10 هزار تومان است.

نکته مهم اینکه در اغلب این پلتفرم‌ها هر کاربر یک پروفایل شخصی‌سازی شده نیز دارد. وقتی از سرویس‌های مختلف پلتفرم‌ها استفاده می‌کنید، نتیجه‌ی استعلام‌های شما در پروفایلتان ذخیره می‌شود. فرض کنید یکی دو ماه دیگر دوباره به همان شماره شبایی که قبلاً استعلام گرفته بودید نیاز پیدا کردید. در این حالت می‌توانید از بخش تاریخچه استعلام‌ها دوباره به آن دسترسی پیدا کنید. درنتیجه احتیاجی نیست دوباره کارمزد اضافه بپردازید.

2. استفاده از همراه بانک برای تبدیل شماره کارت به شبا

یکی دیگر از راهکارهای ساده برای استعلام شبا از روی شماره کارت، استفاده از همراه بانک‌ است. البته برای استفاده از این سرویس باید از قبل مشتری بانک مدنظرتان بوده و اپلیکیشن همراه بانک آن را نیز فعال کرده باشید. مثلاً اگر می‌خواهید تبدیل شماره کارت به شبا را در بانک ملی انجام دهید، باید در این بانک حساب داشته باشید و اپلیکیشن بام را نیز روی گوشی نصب کرده باشید.

در چنین شرایطی می‌توانید وارد محیط اپلیکیشن همراه بانک شده و در بخش خدمات به دنبال گزینه‌هایی مثل «تبدیل شماره کارت به شبا»، «استعلام شبا» و موارد مشابه بگردید. در این بخش می‌توانید شماره‌ حساب یا شماره کارت‌های همان بانک را به شبا تبدیل کنید. مهم‌ترین مشکل و محدودیت این روش دقیقاً همین است. برای مثال با اپلیکیشن بام امکان تبدیل شماره کارت به شبا برای کارت‌های بانکی ملت یا پاسارگاد را ندارید. به همین شکل در اپلیکیشن پاسارگاد (ویپاد) هم نمی‌توانید تبدیل کارت به شبا را برای بانک ملی یا ملت انجام دهید.

3. تبدیل شماره کارت به شبا در اینترنت بانک

مشابه سرویسی که بانک‌ها در اپلیکیشن خودشان ارائه می‌کنند، معمولاً در بخش اینترنت بانک هم قابل دسترسی است. اگرچه کار با اینترنت بانک برای تبدیل شماره کارت به شبا پیچیدگی خاصی ندارد، ولی اینکه فقط محدود به حساب‌های همان بانک است، باعث شده تا مشتریان بانک‌ها حتی از وجود چنین سرویسی خبر هم نداشته باشند. چه برسد به اینکه بخواهند از آن استفاده کنند. نکته بعدی اینکه اختلالات بانکی نیز معمولاً روی عملکرد اینترنت بانک‌ها تاثیر می‌گذارد. درنتیجه ممکن است این سرویس خیلی از ساعت‌ها دردسترس نباشد.

4. اپلیکیشن‌های پرداخت

اگر از اپلیکیشن‌های پرداخت واسطه مثل 724، آپ، اوانو، سکه، 780 و… استفاده می‌کنید، می‌توانید سری به بخش خدمات آن بزنید. ممکن است این اپلیکیشن‌های واسطه هم سرویس تبدیل شماره کارت به شبا را ارائه بدهند. البته چون سرویس‌های استعلامی زیاد مورد توجه کاربران این اپلیکیشن‌ها نیست، کمتر پیش می‌آید که کاربران از این سرویس‌ها در اپلیکیشن‌های پرداخت واسطه‌ای استفاده کنند.

5. مراجعه به دستگاه خودپرداز

برخی از بانک‌ها در دستگاه‌های عابربانکی خودشان سرویس تبدیل شماره کارت به شبا را ارائه کرده‌اند. مثلاً بانک صادرات این سرویس را ارائه می‌دهد. برای دریافت این سرویس باید به یکی از عابربانک‌های سطح شهر مراجعه کنید. سپس با وارد کردن کارت و رفتن به بخش خدمات دنبال گزینه‌‌هایی مثل «تبدیل شماره کارت به شماره شبا» یا «استعلام شبا» باشید. با استفاده از این سرویس می‌توانید کارتان را پیش ببرید.

مشکل استفاده از دستگاه‌های خودپرداز این است که خدمات آن فقط محدود به یک بانک است. مثلاً در عابربانک صادرات نمی‌توانید استعلام شبا را برای یک کارت بانک ملت دریافت کنید. نکته بعدی اینکه مراجعه حضوری به عابربانک‌ها وقت‌گیر است و حتی ممکن است با صف‌های طولانی این دستگاه‌ها روبرو شوید.

6. مراجعه حضوری به شعب بانک

برای استعلام شماره شبای حساب می‌توانید حضوری به یکی از شعب بانک عامل هم مراجعه کنید. مثلاً اگر شماره شبای بانک تجارت خودتان را ندارید، کافی است به یکی از شعب این بانک سری بزنید. در بانک‌ها پس از دریافت اطلاعات هویتی می‌توانید شماره شبای دقیق حساب را دریافت کنید.

مشکل مراجعه حضوری به بانک وقت‌گیر بودن آن است. با این حال ممکن است تحت شرایط خاصی مجبور شوید از این خدمت هم استفاده کنید.

آشنایی با شماره شبا، شماره کارت و شماره حساب و تفاوت‌های آن‌ها

در بخش اول مقاله درباره‌ی روش‌های تبدیل شماره کارت به شماره شبا صحبت کردیم؛ ولی این دو عبارت عددی چه تفاوتی باهم دارند؟ مگر هر دوی آن‌ها متعلق به یک حساب نیستند؟ پس چرا بانک‌ها یا ادارات و سازمان‌ها نمی‌توانند از آن‌ها به جای یکدیگر استفاده کنند؟ برای رسیدن به این پاسخ نگاهی به جدول زیر بیندازید. در این جدول تفاوت‌ها و شباهت‌های این شناسه‌های بانکی را ذکر کرده‌ایم.

شماره شبا چیست و چرا استفاده می‌شود؟

شماره شبای بانک، یک شناسه استاندارد است. این شناسه بر پایه استاندارد بین‌المللی IBAN (International Bank Account Number) ساخته می‌شود و برای پرداخت‌های مالی بین‌ بانکی، در سیکل‌های پایا و ساتنا کاربرد دارد.

شناسه شماره شبا از 26 کاراکتر تشکیل شده و ساختار کلی آن به شکل زیر است:
IR 85 057 ¬¬¬007770000075882001

شماره‌ی شبای تمامی بانک‌های ایرانی با IR شروع می‌شود. عبارت IR نشان ‌دهنده کشور ایران است. این کد مطابق استاندارد ISO 3166-1 Alpha-2 تولید شده و مورد استفاده قرار می‌گیرد.

بعد از این کاراکترها، دو رقم کنترلی قرار دارند. از رقم‌های کنترلی برای بررسی صحت شماره شبا و تشخیص خطاهای احتمالی هنگام ورود اطلاعات استفاده می‌شود.

از اینجا به بعد تمامی کاراکترها عددی هستند و اهمیت زیادی دارند. سه کاراکتر بعدی کد اختصاصی هر بانک را نشان می‌دهند. برای مثال کد 057 مخصوص بانک پاسارگاد است. اگر در یک شماره شبا عدد 057 را مشاهده کردید، می‌توانید تشخیص دهید که این شبا متعلق به بانک پاسارگاد است.

پس از شناسه بانک هم شناسه اختصاصی هر حساب قرار می‌گیرد. این شناسه مختص هر فرد است و توسط شبکه بانکی کشور تعریف می‌شود.

آشنایی با شماره کارت بانکی

وقتی به بانک مراجعه کرده و یک حساب بانکی باز می‌کنید، بانک به شما یک کارت می‌دهد. روی این کارت یک شناسه 16 رقمی یکتا نوشته شده است. از این شماره می‌توانید برای انجام تبادلات مالی روزمره، خریدهای اینترنتی، پرداخت قبوض، استفاده در دستگاه‌های POS و دستگاه‌های خودپرداز استفاده کنید.

شماره کارت‌های بانکی از چند بخش تشکیل شده‌اند و طبق یک الگوریتم مشخص ایجاد می‌شوند. در این الگوریتم معمولاً 6 رقم اول بانک صادرکننده بانک را نشان می‌دهند. ارقام بعدی هم برای شناسایی حساب و کارت مورد استفاده قرار می‌گیرند. درنهایت عدد پایانی کارت نیز حکم یک رقم کنترلی را دارد. این رقم کنترلی از ورود اطلاعات ناقص یا اشتباه جلوگیری می‌کند.

چه زمانی به تبدیل شماره کارت به شبا نیاز داریم؟

مردم برای انجام کارهای روزمره و پرداخت تراکنش‌های کوچک از کارت‌های بانکی استفاده می‌کنند. به همین دلیل هم اگر از کسی بپرسید شماره کارتت را بگو، ممکن است آن را از حفظ برایتان بخواند. یا وقتی از شخص ثالثی می‌خواهید اطلاعات حسابش را برایتان بفرستد، معمولاً شماره کارت را می‌فرستد.

مشکل اما اینجاست که در برخی از مواقع استفاده از شماره کارت امکان‌پذیر نیست. مثلاً اگر بخواهید مبلغی بالاتر از 15 میلیون تومان را به حساب شخصی واریز کنید، نمی‌توانید از کارت به کارت بهره ببرید. در این صورت باید از خدماتی مثل پایا یا ساتنا استفاده کنید. برای استفاده از این خدمات هم به شماره شبای حساب نیاز دارید. اینجاست که سرویس «تبدیل شماره کارت به شبای بانکی» کارتان را سریعاً راه می‌اندازد.

مثال بعدی در مواقعی است که می‌خواهید حقوق یا دستمزد کارتان را دریافت کنید. کارفرماها معمولاً برای پرداخت حقوق و دستمزد از شما شماره شبا می‌خواهند. اگر در چنین مواقعی به شماره شبای خودتان دسترسی ندارید، می‌توانید با تبدیل شماره کارت به شماره شبا کارتان را راه بیندازید. همچنین ممکن است در جایگاه کارفرما باشید و بخواهید حقوق شخص را بپردازید و نیاز به شماره شبای او داشته باشید. دسترسی به چنین سرویسی باعث صرفه‌جویی در زمان می‌شود و دردسرهای تماس مجدد و ردوبدل‌ کردن پیام‌های اضافه را نیز ندارد.

نکته بعدی در مواقعی است که می‌خواهید از خدمات دولتی استفاده کنید. مثلاً می‌خواهید اطلاعات یارانه خودتان را به‌روز کنید؛ یا در فرم‌های سازمانی، بیمه‌ای، مالیاتی و… به درج شماره شبا نیاز دارید. در این مواقع هم با داشتن شماره کارت می‌توانید شماره شبا را استخراج کنید.

مثال‌هایی از این دست زیاد است. احتمالاً برای شما هم پیش آمده باشد که نیاز به چنین سرویسی را احساس کنید. همچنین گاهی ممکن است نیاز به «تبدیل شماره کارت به شماره حساب» هم داشته باشید. این سرویس برای وقتی که نسبت به درستی شماره شبا تردید دارید، به کارتان می‌آید. اغلب اپلیکیشن‌های واسطه‌ی مورد تایید بانک مرکزی این سرویس را ارائه می‌دهند.

نکات مهم هنگام تبدیل شماره کارت به شبا

اگر قصد تبدیل شماره کارت به شماره شبا را داشتید، نیاز است یک سری نکات را رعایت کنید. در ادامه به این نکات اشاره می‌کنیم:

• برای تبدیل شماره کارت به شبا، شماره حساب به شبا، استعلام شبای بانکی و…. از سرویس‌ها و پلتفرم‌های مطمئن استفاده کنید. سرویس‌های ناشناس احتمال هک شدن حساب‌ بانکی‌تان را افزایش می‌دهد.
• در هنگام استعلام شبا با شماره کارت مطمئن شوید اعداد را دقیق و بدون فاصله در اپلیکیشن یا پلتفرم‌های واسطه وارد کرده‌اید.
• شماره شبا را قبل از استفاده بررسی کنید. ساختار شماره شبا 26 کاراکتر دارد. با سرویس استعلام شماره شبا هم می‌توانید مطمئن شوید این شناسه صحیح است یا خیر.
• اطلاعات محرمانه کارت، مثل CVV2 و تاریخ انقضای کارت را نیاز نیست برای استعلام شماره شبا وارد کنید. اگر سامانه‌ای این اطلاعات را از شما درخواست کرد، احتمال کلاهبرداری بودن آن بالا است.
• هر شماره شبا متعلق به یک حساب و یک شماره کارت است. اگر در چند شعبه‌ی بانک حساب دارید، در جریان باشید که هرکدام از این حساب‌ها و کارت‌ها یک شماره شبای متفاوت دارند.
• معمولاً با تعویض شمارت کارت بانکی شماره شبای شما تغییر نمی‌کند.

سخن آخر

شماره کارت و شماره شبا هر دو از شناسه‌های اصلی حساب‌های بانکی هستند. از شماره کارت برای انجام تراکنش‌های روزانه استفاده می‌شود؛ ولی برای دریافت و پرداخت حقوق یا انتقال مبالغ بالاتر از 15 میلیون باید از شماره شبا استفاده کنید. در مواقعی که به شماره شبا دسترسی ندارید، می‌توانید با استفاده از سرویس تبدیل شماره کارت به شبا این کار را انجام دهید. پلتفرم‌ها و اپلیکیشن‌های متعددی این خدمت را ارائه می‌کنند. اگر سوال دیگری در رابطه با این سرویس دارید، در کامنت‌ها پاسخگوی شما هستیم.

سوالات متداول

آیا تبدیل شماره کارت به شبا رایگان است؟

خیر. برای دریافت این خدمت در پلتفرم‌ها و اپلیکیشن‌های متفاوت باید مبلغ مشخصی را به‌عنوان کارمزد بپردازید. فقط در موبایل بانک یا همراه بانک‌ها ممکن است این سرویس به‌ طور رایگان ارائه شده باشد.

آیا تبدیل شماره کارت به شبا برای همه بانک‌ها امکان‌پذیر است؟

بله. اگر کارت متعلق به یکی از بانک‌های عضو شبکه شتاب باشد، با استفاده از سامانه‌های آنلاین می‌توانید شماره کارت آن را به شبای متناظرش تبدیل کنید.

آیا برای تبدیل شماره کارت به شبا باید صاحب حساب باشم؟

خیر. در پلتفرم‌های آنلاین نیاز نیست خودتان صاحب حساب باشید. در این پلتفرم‌ها می‌توانید تبدیل شماره کارت به شبا را برای هر شخیص انجام دهید.

اگر شماره حساب پیدا نشد، یعنی شماره شبا اشتباه است؟

خیر. پیدا نشدن شماره حساب ممکن است به دلیل غیرفعال بودن حساب یا اختلالات بانکی و اینترنتی نیز رخ دهد. برای اطمینان از سلامت شماره شبا می‌توانید از خدمت «استعلام شماره شبا» پلتفرم‌ها و اپلیکیشن‌های مختلف استفاده کنید.

آیا با داشتن شماره شبا می‌توانند به اطلاعات محرمانه حسابم دسترسی داشته باشند؟

خیر. شماره شبا فقط یک شناسه بانکی است. کسی با استفاده از آن نمی‌تواند به موجودی حساب یا سایر اطلاعات حساب شما دسترسی پیدا کند.